به گزارش خبرگزاری صبح مشرق از گرگان، آیت‎الله احمد مبلغی ظهر امروز در جلسه اختتامیه کارگاه مشق اجتهاد در گرگان اظهار کرد: پیدایی دو تحول موضوعی و مناسباتی در جامعه، به ظهور انسان معاصر با نیازها، ادبیات، سطح توقع و امکانات جدید انجامیده است.

وی با اشاره به دو چالش عمده در برابر فقه تصریح کرد: شرایط جدید فراروی فقه که از آن به چالش تعبیر می‌کنیم عبارت از دو تحول عمده است که رخ داده است و آن، تحول موضوعی و تحول مناسباتی است.

مبلغی در توضیح تحول موضوعی و تحولات چهارگانه مهم در موضوعات فراروی فقه گفت: امروزه موضوعات در جامعه انسانی دچار تحول اساسی شامل «چند لایه‎ای شدن موضوعات»، «درهم تنیده شدن موضوعات»، «فرامرزی شدن موضوعات» و «آینده‎ای شدن بخشی از هویت موضوعی موضوعات» شده‎اند.

عضو مجلس خبرگان رهبری افزود: در اثر این تحولات چندگانه، موضوعات اولا به شدت تکثیر شده‎اند، ثانیا تکثیر آنها جنبه تصاعدی به خود گرفته است ثالثا  موضوعات به غایت پیچیده شده‌اند، رابعا قدرت فرصت‎بخشی و یا تهدیدکنندگی آنها به صورت جدی بالا رفته است.

مبلغی در توضیح تحول مناسباتی گفت: مناسبات جامعه پابه‌پای تحول در موضوعات (گاه به صورت متاثر از آنها و گاه به صورت موثر بر آنها) تحول‎پذیر شده است.

وی گفت: ضرورتی که امروزه فرا روی فقه قرار گرفته است، توجه به قانون، رفتن به سمت قانون و توسعه آن متناسب با اقتضاءات قانون است.

مبلغی یادآور شد: نگاه رهبر معظم انقلاب مبنی بر فرایندی دیدن قانون از یک سو، جذب و جلب مشارکت حداکثری در این فرآیند از طرف دیگر و همچنین تمرکز بر تهیه و تنظیم و تصویب قوانین براساس فقه، راهبردی عمیق را فراروی حوزه و نظام ارائه می‎کند که لازم است حوزه علمیه در این زمینه سریعا جایگاه و نقش خود را تعریف و بازسازی کند.

* تبیین مقصود از عنوان «چالش‌های فراروی فقه»

وی با اشاره به ضرورت تبیین مقصود از عنوان «چالش‌های فراروی فقه»، گفت: چالش عبارت از فراروی قرارگرفتن شرایطی جدید برای یک شیء (سازمان، قانون، راه حل و …) است به گونه‎ای که بقاء یا کارکرد آن شیء در قبال آن شرایط، به بازتعریف و بازسازی فعالیت و روش آن شیء وابسته می‎شود.

رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس شورای اسلامی خاطرنشان کرد: بنابراین چالش در ذات خود نه فرصت محض است و نه تهدید محض بلکه وضعیتی است که دو موقعیت فرصت و تهدید را فراروی آن شیء قرار می‎دهد.

مبلغی گفت: به این معنا پیدایی و طرح چالش‎های فراروی فقه، در صورتی فرصت است که ما به سمت تخصصی‎سازی، توسعه‎بخشی و بازسازی روش فقه به پیش برویم.

وی گفت: ابعاد این فرصت تا آنجا پیش می‎رود که فقه می‎تواند از امکانات نهفته در شرایط جدید استفاده کند و حضور و پویایی خود گسترش دهد.

مبلغی افزود: البته باید بدانیم به موازات این فرصت، از سویی این شرایط، تهدید نیز وجود دارد و آن، به انزوا و انفعال کشیده شدن فقه است.

وی اظهار داشت: وقوع این تهدید در صورت عدم توسعه دقیق فقه، عدم بازسازی روش فقه و عدم ایجاد مدیریت علم در قبال امکانات و نیروی انسانی در حوزه‎های علمیه نسبت به فقه است.

عضو مجلس خبرگان رهبری بیان داشت: البته ضرورت برقراری مدیریت علم در قبال امکانات و جغرافیای فقه را نباید به دخالت در فرآیند مطالعه و تحقیق فقها تفسیر کنیم یا بازگشت دهیم بلکه این مدیریت با توجه به ابعاد تهدید فراروی فقه و در جهت فراهم آوری بستر به منظور مواجهه با این تهدید باید شکل بگیرد.

انتهای پیام/۱۳۶۰۶۳